Gemeentehuis
Wildervank is ontstaan in de 17e eeuw.
Het voormalige gemeentehuis van Wildervank is gebouwd in 1890 door aannemer Groenier uit Stadskanaal. Voor de bouw, vergaderde het gemeentebestuur in het voormalige
hotel "de Nederlanden".
Wildervank had achtereenvolgens de volgende burgemeesters:
1812-1837 Tjaarda de Cock
1837-1874 H.J. Engelkes
1874-1889 J.M. Meihuizen
1889-1894 E.A. Kingma
1894-1899 T de Cock Buning
1899-1915 U. Uges
1915-1939 D.P. Teenstra
1939-1942 H. de Wit
1943-1945 G. Hulzebos
1945-1946 H. de Wit
1947-1969 B.P. Liese
Op 20 mei 1891 zat burgemeester Kingma de eerste raadsvergadering voor.
De laatste burgemeester van het dorp was B.P. Liese. Na de herindeling in 1969 werd hij burgemeester in Ten Boer. Wildervank werd een deelgemeente van Veendam. Boelens heeft het gebouw enige tijd in gebruik gehad, maar zegde de huur weer op vanwege de hoge kosten. Begin jaren 70 is er zelfs sprake geweest om het gebouw af te breken. Rijkswaterstaat had het plan een een nieuwe 4 balans weg aan te leggen tussen Groningen en Ter Apel, die over het terrein van het voormalige gemeentehuis moest komen. Gelukkig is het niet zover gekomen. In het gemeentehuis werd uiteindelijk de gemeentelijk sociale dienst gehuisvest. De dienst verliet het pand na de nieuwbouw in Veendam.
Ook van het gemeentehuis zijn vele ansichtkaarten uitgegeven.
foto: Peter Dijkstra
Uit het blad 'de Prins'. Respectievelijk 1915 en 1933.
Verzonden kaart uit 1907.
Uitgeverij M.D. de Lange, Veendam.
Een zogenaamde passe partout kaart uit 1907.
Uitgeverij J.J. Scholten, Wildervank.
Verzonden in 1909.
Uitgeverij H.K. van Halteren, Wildervank.
Verzonden in 1912.
Uitgeverij J.J. Scholten, Wildervank.
Niet verzonden kaart uit de jaren 20/30. De gebouwen verscholen achter de bomen. Rechts de toren van de Gereformeerde kerk.
Verzonden in 1913.
Uitgeverij onbekend.
Verzonden kaart uit 1923. Links café Central.
Uitgeverij J.J. Scholten, Wildervank.
Niet verzonden fotokaart. Fotokaarten werden vaak in kleine getale uitgegeven en zijn dan ook zeldzamer dan veel andere kaarten. Deze kaarten werden meestal door de fotograaf in eigen beheer uitgegeven. In dit geval door de landelijk bekende fotograaf Dirk van der List die in zijn auto het hele land doorreisde. Vaak hebben deze kaarten wat schoonheidsfoutjes, zoals een scheef gedrukte tekst of zoals in dit geval de rand aan de bovenzijde.
Uitgeverij ESWEE, Haarlem.
Tot 1947 had het gemeentehuis een sierhek op het dak. Na een verbouwing werd het verwijderd. Niet verzonden kaart uit de jaren 40.
Uitgeverij J.J. Scholten, Wildervank.
Zelfde kaart, verzonden in 1943, echter zonder de witte rand.
Uitgeverij J.J. Scholten, Wildervank.
Verzonden in 1943. Naast het gemeentehuis de Pastorie van de Hervormde kerk. Daarnaast slagerij Medendorp.
Uitgeverij de Bijenkorf, Wildervank.
Zelfde kaart, met alleen een andere tekst op de voorzijde.
Uitgeverij de Bijenkorf, Wildervank.
Noord-Ooster, 9 juni 1948.
Verzonden in 1955.
In het midden staat een uitvaartstoet.
Uitgeverij boekh. Wolthuis, Wildervank.
Verzonden in 1951.
Uitgeverij boekh. Wolthuis, Wildervank.
Verzonden in 1951.
Uitgeverij J.J. Scholten, Wildervank.
Verzonden kaart uit 1957. Het wapen van Wildervank is hier verdwenen. Wellicht voor restauratie?
Uitgeverij hengelsporthuis Stevens, Wildervank.
Niet verzonden kaart uit de jaren 50/60 met een VW busje.
Uitgeverij onbekend.
Verzonden in 1957. De oude pastorie is nog zichtbaar.
Uitgeverij J.J. Scholten, Wildervank.
Verzonden in 1959.
De oude pastorie is vervangen door een nieuwbouw woning.
Uitgeverij boekhandel Dekker, Wildervank.
Verzonden in 1960.
Uitgeverij H. Siefkes, Wildervank.
Verzonden in 1966.
Uitgeverij de Bijenkorf, Wildervank.
Verzonden in 1971.
Uitgeverij boekh. Wolthuis, Wildervank.
Mijn meest recente kaart van het gemeentehuis. Jaren 70/80.
Uitgeverij M. Siefkens, Wildervank.
Gemeentehuis gefotografeerd in 1980.
Afbeelding uit beging jaren 90 toen de sociale dienst gehuisvest was in het voormalige gemeentehuis.
Album plaatje uit de jaren 50, uitgegeven door "Erve de Jong N.V. Koninklijke cacao- en Chocoladefabriek de Zaanstroom" uit Wormerveer.
Kwitantie uit 1923.
Gemeentehuis tijdens Koninklijk bezoek in 1912. Voor het gemeentehuis staat een menigte bij het monument uit 1897 ter herdenking van de stichting van Wildervank in 1647, door Adriaan Geerts Wildervanck.
foto: Beeldbank Groningen
Hieronder volgen enkele oude documenten van de gemeente die ik in mijn bezit heb.
Envelop van de gemeente.
Distributie stamkaart.
De Eerste Distributiestamkaart (DSK) werd vanaf eind september 1939, uitgereikt aan iedere ingeschrevene in het bevolkingsregister of het verblijfsregister, ongeacht de leeftijd, met uitzondering van de al dan niet vrijwillig dienende militair, en officieel ingevoerd op 11 oktober 1939. Op vertoon van deze persoonsgebonden stamkaart werden periodieke bonkaarten verstrekt. Bovendien zou deze distributiestamkaart in 1941 nodig zijn voor de verplichte aanvraag van een persoonsbewijs voor iedere inwoner van Nederland van vijftien jaar en ouder.
Na een schriftelijke oproep, veelal door een algemene bekendmaking, kon elke rechthebbende op een distributiestamkaart een aanvraag indienen bij de distributiedienst. De distributiediensten vielen onder het Centraal Distributiekantoor (CDK) van de Directie Handel en Nijverheid van het Ministerie van Economische Zaken. Het hoofd van het gezin kon vervolgens, na het ondertekenen van het ontvangstbewijs, alle stamkaarten voor zijn gezin en eventuele inwonenden in ontvangst nemen.
De uitreiking van een bonkaart werd aangegeven in één van de 297 vakjes van de distributiestamkaart door middel van een aantekening of stempel. De nummers van de producten en de periode waarin men deze producten tegen betaling en inlevering van de bon kon verkrijgen, werden bekend gemaakt via de krant en aanplakbiljetten. Dit hield in dat iedereen tegelijkertijd de bonnen in moest leveren, waardoor vaak lange rijen voor de winkels ontstonden om vooral niet achter het net te vissen.
Daarnaast kwamen in de vakjes van de eerste distributiestamkaart nog andere tekens terecht: onder andere voor de textielkaarten, voor de brandstoffenkaarten en ook voor incidentele verstrekkingen, zoals schoenenbonnen of bonnen voor het kopen van een fietsband.
Aangezien de distributiestamkaart behoorlijk vol raakte met aantekeningen en stempels kwamen er in 1942 de inlegvellen, verdeeld naar leeftijdsgroep en inkomen. Deze inlegvellen bestonden uit de zogenaamde ‘K-inlegvellen’ voor personen boven een bepaalde inkomensgrens en de ‘L-inlegvellen’ voor personen beneden deze inkomensgrens.
Tweede distributie stamkaart.
Vanaf 1 januari 1942 was iedere inwoner van Nederland van vijftien jaar en ouder verplicht als legitimatie een persoonsbewijs bij zich te dragen. Er kwamen echter veel valse persoonsbewijzen in omloop. Als maatregel hierop werd vanaf eind 1943 een nieuwe vervangende Tweede Distributiestamkaart (TD) ingevoerd, waarmee de distributieproducten konden worden verkregen. Daarvoor moest men zich bij de distributiekantoren melden met de oproepkaart, de eerste distributiekaart en het persoonsbewijs. Het persoonsbewijs werd vervolgens gecontroleerd op ‘echtheid’. Na goedkeuring werd een controlezegel naast de pasfoto geplakt. Pas dan werd er overgegaan tot uitreiking van de nieuwe distributiestamkaart. Mede door toedoen van acties van het verzet bleken er uiteindelijk meer nieuwe distributiestamkaarten uitgereikt te zijn, dan er rechthebbenden waren! Door de invoering van de Tweede Distributiestamkaart trad de oude stamkaart op 18 juni 1944 buiten werking.
Aanslagbiljet voor reinigingsrechten.
Aanslagbiljet bijzondere diensten gemeentereiniging.
Leges zegel
De inkomsten van de gemeenten bestaan o.a. uit gemeentelijke belastingen zoals leges. Leges zijn betalingen, die aan de overheid worden gedaan, in ruil voor een door de gemeente geleverde individuele dienst. Onder leges valt onder andere het verstrekken van kopieën van overheidsstukken. Een ander woord voor leges is dan ook schrijfkosten. Het is dus een belasting of vergoeding op het verstrekken van afschriften of andere administratieve handelingen.
Aanslag personele belastingen
Gastarieven Wildervank 1963
Het vroegere familieboekje waarin de geboortes, huwelijk en overlijden werden vermeld.
Dit boekje is uitgegeven in 1907.
Deze zogenaamde "Open kaarten" werden door gemeentes onderling naar elkaar verstuurd.
Deze kaart in 1902 verstuurd, waarschuwt de burgemeester van Wildervank, die van Gieten i.v.m. een geval van miltvuur bij een veehouder.
Een Open kaart betreffende militaire dienstplicht.
In 1912 verzonden door de burgemeester van Wildervank, naar zijn collega in Noordbroek.
Dwangbevel verzonden aan een persoon die niet aan zijn gemeentelijke betalingsverplichtingen had voldaan.
Drukwerk verzonden aan het gemeentebestuur in 1876.